Havenbedrijf pleit voor omleggen Havenspoorlijn via Theemsweg

Bron: Port of Rotterdam

Maandag, 19 november 2012

Havenbedrijf pleit voor omleggen Havenspoorlijn via Theemsweg

Zonder ingrijpen is de Calandbrug bij Rozenburg in 2020 een bottleneck voor het treinverkeer over de Havenspoorlijn en voor het scheepvaartverkeer. De brug moet regelmatig open voor passerende zeeschepen. Nu is dat nog geen onoverkomelijk probleem, maar het spoorverkeer neemt dusdanig toe dat treinen vanaf 2020 in de file staan voor de brug. Het over een lengte van 4,5 km verleggen van het spoor via de Theemsweg lijkt de beste mogelijkheid om het probleem voor de komende decennia op te lossen.

Dit blijkt uit een studie van het Havenbedrijf Rotterdam. Door toenemende economische activiteit en het beleid om transport van de weg te verschuiven naar het spoor en de binnenvaart, neemt het aantal goederentreinen zodanig toe dat vanaf 2020 sprake is van filevorming op het spoor wanneer de Calandbrug open gaat voor de scheepvaart. De verwachting is dat in 2020 dagelijks 168 goederentreinen de brug passeren. Bovendien is de levensduur van de brug in 2020 ten einde. Ook vanuit veiligheidsoogpunt zijn dus op korte termijn maatregelen nodig.

Onderzochte alternatieven
Het Havenbedrijf heeft verschillende oplossingen voor het knelpunt Calandbrug onderzocht:

Spoortunnel:
Aanleg van een spoortunnel naast de Thomassentunnel is geen optie, omdat een tunnel zeer hoge kosten met zich meebrengt, veel ruimte vraagt (door de lengte van de op- en afritten) en omdat een spoortunnel minder capaciteit heeft dan de andere alternatieven vanwege de veiligheidseisen.

Vaste brug:
Aanleg van een vaste brug, zodat treinen onbelemmerd kunnen doorrijden, is geen oplossing omdat de bedrijven in de Brittanniëhaven dan niet meer per zeeschip bereikbaar zijn. Verplaatsing van deze bedrijven naar elders, gecombineerd met aanleg van een vaste brug, is fors duurder dan het Theemswegtracé.

Grootschalige renovatie:
Grootschalige renovatie van de Calandbrug biedt onvoldoende soelaas voor het trein- en het scheepvaartverkeer. Treinen en schepen blijven elkaar in de weg zitten. Daarnaast moeten bij een dergelijke grootschalige renovatie het spoor en de scheepvaartroute langere tijd buiten werking worden gesteld.

Theemswegtracé:
Bij het Theemswegtracé wordt de spoorlijn over een lengte van 4,5 km verlegd in zuidelijke richting, via de Rozenburgsesluis en de Theemsweg. Dit deel van de spoorlijn wordt als een viaduct door het Botlekgebied gebouwd. Uit verkennende studies blijkt dat het spoor technisch gerealiseerd kan worden in dit tracé. Bij het Theemswegtracé blijft de Calandbrug bestaan voor het wegverkeer. Deze weg is nodig als gevaarlijkestoffenroute, als alternatief voor de Thomassentunnel indien deze is gestremd, en voor langzaam verkeer. Om lange tijd mee te kunnen moet de brug wel worden gerenoveerd.

Daarmee lijkt op dit moment het Theemswegtracé verreweg de meest kansrijke oplossing voor het knelpunt Calandspoorbrug. Realisatie van de spoorlijn in dit Theemswegtracé kost ongeveer € 300 miljoen. Niets doen is duurder: Stagnatie van het spoorvervoer leidt naar verwachting tot verlies van lading voor Rotterdam en daarmee een verlies van toegevoegde waarde voor Nederland dat hoger is dan de aanlegkosten.

Het Havenbedrijf Rotterdam voert al jaren een beleid om verkeer per spoor te stimuleren. Dat is goed voor de doorstroming op de A15 en voor de luchtkwaliteit in de regio. Het aandeel van het spoor in het transport van containers naar het achterland moet toenemen van de huidige 11% naar 20% in 2035. Om dat te bereiken zijn onder andere contractuele afspraken gemaakt met de terminalexploitanten op Maasvlakte 2.

Besluitvorming
De problematiek rond de Calandbrug is beschreven in het rapport ‘Herijking Integrale Verkenning Calandbrug’ van ProRail, Keyrail en Havenbedrijf Rotterdam uit februari 2012. Dit rapport is in maart 2012 aangeboden aan het Ministerie van Infrastructuur en Milieu. In de vervolgfase zal nader moeten worden gekeken naar onder andere de ruimtelijke inpassing, geluid en externe veiligheid. Het is aan de minister en de staatssecretaris om te besluiten of, wanneer en hoe het knelpunt Calandbrug wordt aangepakt. Het Havenbedrijf Rotterdam werkt graag mee aan een tijdige oplossing, zodat het goederenvervoer per spoor ook na 2020 kan groeien.