Inleiding spoorwegwet

In het voorjaar van 2002 is het wetsvoorstel van de Spoorwegwet aangenomen door de Tweede Kamer, maar de wet is op dit moment nog niet in werking getreden.

De nieuwe Spoorwegwet schrijft voor dat het beheer en het verdelen van capaciteit op het spoorwegnet gescheiden wordt van het verzorgen van vervoer over het spoorwegnet. Deze wet regelt naast een herstructurering van de Nederlandse spoorsector onder meer het (mededingings)toezicht op het Nederlandse spoor. Het beheer van het spoorwegnet zal verzorgd worden door een 'Rail Infra Manager' (Prorail) die bestaat uit de huidige organisaties Railinfrabeheer, Railned en Railverkeersleiding. De eigendom van het spoorwegnet berust bij de staat. Het personenvervoer op het hoofdspoor zal in ieder geval tot 2015 exclusief door NS Reizigers verzorgd worden. Overige gebruikers van het spoorwegnet zijn goederenvervoerders en internationale of regionale vervoerders. Regionale vervoerders kunnen op beperkte delen van het spoorwegnet een concessie verkrijgen om personenvervoer te verzorgen. Alle vervoerders zullen met Prorail overeenkomsten sluiten over toegang tot en het gebruik van het spoorwegnet.

Na inwerkingtreding van de Spoorwegwet ziet de Vervoerkamer er op toe dat alle vervoerders zoals NS Reizigers toegang krijgen tot het spoorwegnet en andere noodzakelijke voorzieningen op en om het spoor. Bij noodzakelijke voorzieningen kan gedacht worden aan bijvoorbeeld ruimte op stations, rangeerstations of het gebruik van onderhoudswerkplaatsen. Daarnaast zal de Vervoerkamer er op toezien dat de capaciteit van het spoorwegnet en andere noodzakelijke spoorvoorzieningen op een eerlijke, non-discriminatoire wijze wordt verdeeld. Ook zal de Vervoerkamer toezicht houden op de tarieven die vervoerders aan Prorail en eigenaren van spoorvoorzieningen verschuldigd zijn voor het gebruik van het spoorwegnet en andere noodzakelijke spoorvoorzieningen. De nieuwe spoorwegwet wijzigt de bestaande wetten met betrekking tot spoorwegen. Hiermee worden de publiekrechtelijke verantwoordelijkheden en verplichtingen van de minister, de uitvoeringsorganisaties, de vervoerders en andere betrokkenen geregeld.

Het voorstel is op 25 april 2002 met algemene stemmen aangenomen door de Tweede Kamer.
De Eerste Kamer heeft het voorstel op 15 april 2003 zonder stemming aangenomen. Tijdens de behandeling van de spoorwegwet in de Eerste Kamer is de Motie-Wolfson (PvdA) c.s. inzake een meerjarig herstelplan voor achterstallig onderhoud aan infrastructuur en rollend materieel en voor een sociaal veiligheidsbeleid ingediend. De motie is op 6 mei 2003 met algemene stemmen in de Eerste Kamer aangenomen. De wet is opgenomen in Staatsblad 264. Het wetsvoorstel werd gezamenlijk behandeld met het voorstel Concessiewet personenvervoer per trein.

De volledige tekst van de Spoorwegwet zoals die is gepubliceerd in het Staatsblad van 30 juni 2003 kunt u hieronder als pdf bestand downloaden. U dient hiervoor wel ingelogd te zijn.  

spoorwegwet.pdf